T.C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI
.......... OKUL SEÇ ..........
2026-2027 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI 10. SINIF FIKIH DERSİ DERS PLANI

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen öğrencilere günlük hayatta dinî bir konuda bilgi gerektiğinde nereye başvurduklarını sorar. Verilen yanıtlardan hareketle fıkıh ve fıkıh usulü konusuna dikkat çekilir. Fakih, fıkıh, usul ve içtihat kavramları tahtada gösterilir; dersin amacının, fıkıh ve fıkıh usulü kaynaklarını tanımak ve bunlardan bilgi bulmak olduğu açıklanır.

2. Keşfetme25 dk

   Fıkıh ilminin tanımı, amacı, önemi ve konusu açıklanır; fıkıh-usul ilişkisi ile usul ve fakih kavramlarına yer verilir. Öğrencilerden ders kitabındaki ilgili bölümü inceleyerek bu kavramların geçtiği dinî kaynakları belirlemeleri istenir. Öğretmen, tespit edilen kaynakları tahtada listeler. (FKH.10.1.1.a)

   FKH.10.1.1
3. Uygulama15 dk
   Etkinlik 1

   Öğrenciler, öğretmen rehberliğinde fıkıh ve fıkıh usulü ile ilgili geçerli ve güvenilir dijital ve basılı kaynakları tespit eder. Kaynaklar incelenir ve özelliklerine göre (temel kaynak, yardımcı kaynak, dijital, basılı gibi) sınıflandırılır. (FKH.10.1.1.b)

   FKH.10.1.1
4. 20 dk
   Etkinlik 2

   Gruplara birer kaynak verilir; öğrencilerden keşfetme, araştırma ve anlama arzusuyla fıkıh ve fıkıh usulü ile ilgili istenen bilgileri bu kaynaktan bulmaları istenir (E1.1). Bulunan bilgiler, kaynağın adı ve bölümüyle birlikte çalışma kâğıdına yazılır. (FKH.10.1.1.c)

   FKH.10.1.1
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğretmen, kaynaklardan bulunan bilgileri Frayer modeliyle toparlar; öğrencilerden fıkıh kavramını tanım, özellik, örnek ve örnek olmayan başlıklarında doldurmaları istenir. Ardından öğrenme günlüğüne, hangi kaynaktan hangi bilgiye ulaştıklarını yazmaları ve açık uçlu soruları yanıtlamaları istenir.

   FKH.10.1.1

Sınıf defteri: FKH.10.1.1 Fıkıh ve fıkıh usulü ile ilgili kaynak kullanımını yönetebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, etkileşimli tahtada fıkıh ve fıkıh usulü kaynaklarından birkaç örnek gösterir ve geçen derste bu kaynakların nasıl tespit edilip sınıflandırıldığını sorar. Öğrencilerden bir fıkıh sorusunun cevabını hangi kaynakta arayacaklarını tahmin etmeleri istenir (E1.1). Dersin kaynaklardan bilgi bulmaya, kaynakları karşılaştırmaya ve değerlendirmeye odaklanacağı belirtilir (OB1).

2. Keşfetme25 dk

   Öğrencilerden ders kitabı ve seçilen kaynaklardan fıkıh ve fıkıh usulü ile ilgili bilgileri bulmaları istenir (OB1.2) (FKH.10.1.1.c). Ulaşılan bilgiler ışığında kaynaklar özelliklerine göre karşılaştırılır; sınıf iki gruba ayrılarak zıt panel tekniğiyle her grup farklı bir kaynağın güçlü yönlerini savunur ve görüşlere saygı gösterilir (D14) (FKH.10.1.1.ç).

   FKH.10.1.1
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Öğrencilerden zamanı etkili kullanarak ulaştıkları bilgiler ışığında fıkıh ve fıkıh usulü kaynaklarından birini değerlendiren kısa bir metin yazmaları istenir (D3.2, OB1.2). Metinde kaynağın güvenilirliği, kapsamı ve kullanım kolaylığı ele alınır (FKH.10.1.1.d).

   FKH.10.1.1
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerden fıkıh ve fıkıh usulü ile ilgili öz farkındalıklarını artırmak için öğrenme günlüğü hazırlamaları istenir. Günlükte neleri öğrendikleri, hangi kaynağı daha yararlı buldukları ve hangi konuda desteğe ihtiyaç duydukları yazılır (SDB1.1) (FKH.10.1.1.d).

   FKH.10.1.1
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden kaynakları değerlendirmeye ilişkin açık uçlu soruları cevaplamaları ve öğrenme günlüklerini tamamlamaları istenir (FKH.10.1.1.d). Günlükler ve yazılı cevaplar öğretmen tarafından dereceli puanlama anahtarıyla değerlendirilir. Gönüllü öğrenciler hangi kaynağı neden önerdiklerini kısaca paylaşır (SDB2.1).

   FKH.10.1.1

Sınıf defteri: FKH.10.1.1 Fıkıh ve fıkıh usulü ile ilgili kaynak kullanımını yönetebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, önceki derste işlenen fıkıh ve fıkıh usulü konusunu kısaca hatırlatır ve öğrencilerden bir fıkhî hükmün değişen şartlarda nasıl uygulanabildiğini düşünmelerini ister (E1.1). Etkileşimli tahtada günlük hayattan iki kısa örnek gösterilir. Dersin amacının fıkıh ilminin temel ilkeleriyle ilgili argümanları tespit etmek ve karşılaştırmak olduğu paylaşılır.

2. Keşfetme25 dk

   Öğretmen, ders kitabı ve etkileşimli tahta ile fıkıh ilminin temel ilkelerini (gelişmeye açıklık, tekliflerde kolaylık, helallerde genişlik, kamu yararını gözetmek, adaleti gözetmek) örneklerle tanıtır. Öğrencilerden her ilke için ders kitabındaki ayet, hadis ya da örneklerden dayanak gösteren argümanları bulup deftere yazmaları istenir. Bulunan argümanlar sınıfta okunarak hangi ilkeyi desteklediği tespit edilir (FKH.10.1.2.a).

   FKH.10.1.2
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Öğrenciler dörder kişilik gruplara ayrılır; her gruba bir temel ilke verilir ve iş birlikli çalışma ile Frayer diyagramı hazırlamaları istenir (SDB2.2). Diyagramda ilkenin tanımı, özellikleri, örnekleri ve örnek olmayanları yer alır. Gruplar diyagramlarını etkileşimli tahtada sunar; ilkelere ilişkin argümanlar benzerlik ve farklılıkları açısından karşılaştırılır (FKH.10.1.2.b).

   FKH.10.1.2
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Adaletin gözetilmesi ilkesiyle ilgili bir ayet veya hadis okunur. Öğrencilerden yakınlık ve menfaat gözetmeksizin karşısındakinin duygu ve düşüncelerini anlayarak grup içinde iş dağılımı yapmaları istenir (E2.1, D1.2). Adalet ilkesinin argümanları, diğer ilkelerin argümanlarıyla karşılaştırılır (FKH.10.1.2.b).

   FKH.10.1.2
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden her ilke için en güçlü argümanı tek cümleyle özetlemeleri istenir (KB2.3). Gruplar Frayer diyagramlarını değiştirerek eksik ya da farklı yönleri işaretler; ilkeler arasındaki benzerlik ve farklar sınıfça toparlanır (FKH.10.1.2.b). Frayer modeli ve öz değerlendirme formu ile hangi ilkeyi ne ölçüde kavradıkları yazılır (SDB1.1).

   FKH.10.1.2

Sınıf defteri: FKH.10.1.2 Fıkıh ilminin temel ilkeleri ile ilgili argümanları irdeleyebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, tahtaya fıkıh, içtihat, müçtehit ve usul kavramlarını yazarak öğrencilerden bunlardan birini kendi cümleleriyle açıklamalarını ister. Ardından önceki derslerde tespit edilen ve karşılaştırılan argümanlar kısaca hatırlatılır. Bu derste argümanların hangi kaynaklara dayandığının inceleneceği ve tercih edilebilir olanların gerekçeleriyle belirleneceği belirtilir.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrenciler gruplara ayrılır; her gruba fıkıh ilminin temel ilkeleriyle ilgili bir argüman verilir. Gruplardan argümanı Kur'an, sünnet, fıkıh, fıkıh usulü ve diğer dijital veya basılı kaynakları ölçüt alarak incelemeleri ve bulgularını anlam çözümleme tablosuna yazmaları istenir (FKH.10.1.2.c, OB1). Çalışma sırasında gruplar kaynaklar arasında iş birliği yapar (SDB2.2).

   FKH.10.1.2
3. Uygulama15 dk
   Etkinlik 1

   Öğrencilerden anlam çözümleme tablosundaki bulgulardan yararlanarak cümle tamamlama sorularını yanıtlamaları istenir. Örneğin 'Bu argüman şu kaynağa dayandığı için daha güçlüdür, çünkü …' cümlesi tamamlanır (OB1.3). Öğretmen yanıtları dolaşarak izler ve gerektiğinde yönlendirir (FKH.10.1.2.ç).

   FKH.10.1.2
4. 20 dk
   Etkinlik 2

   Gruplar, incelenen argümanlar arasından tercih edilebilir olanı seçer ve gerekçelerini oyun kartları veya eşleştirme kartları üzerinde düzenler. Her grup seçimini ve gerekçesini sınıfa sunar; diğer gruplar saygı çerçevesinde soru sorar (FKH.10.1.2.ç, D14). Sunumlardan sonra öğrencilerden çıkış kartına tercih ettikleri argümanı ve gerekçesini yazmaları istenir.

   FKH.10.1.2
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden öğrenme günlüklerine bu derste tercih edilebilir argümanı nasıl belirlediklerini ve hangi kaynağın ölçüt olarak daha belirleyici olduğunu yazmaları istenir. Ardından öz değerlendirme formu doldurulur. Öğretmen, çıkış kartlarını ve günlükleri dereceli puanlama anahtarıyla değerlendirerek dönüt verir.

   FKH.10.1.2

Sınıf defteri: FKH.10.1.2 Fıkıh ilminin temel ilkeleri ile ilgili argümanları irdeleyebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, etkileşimli tahtada Hz. Peygamber'den günümüze uzanan boş bir zaman çizgisi gösterir. Öğrencilerden bir ibadet ya da muamele konusunda 'Bu hüküm nasıl öğrenilmiş olabilir?' sorusunu düşünmeleri ve tahminlerini paylaşmaları istenir (E1.1). Öğretmen, fıkıh ilminin tarihî gelişiminin Hz. Peygamber'den günümüze uzanan bir süreç olduğunu belirterek dersin amacını duyurur.

2. Keşfetme25 dk

   Fıkıh ilminin Hz. Peygamber'den günümüze uzanan bir süreç olduğu ifade edilir. Hz. Peygamber, Sahabe, Tâbiin ve Mezheplerin Oluşum Dönemleri ders kitabından incelenir; Hz. Peygamber Dönemi siyer konularıyla, Sahabe Dönemi içtihat kavramıyla ilişkilendirilir ve Hicaz (ehlihadis) ile Irak (ehlirey) ekollerine kısaca değinilir. Öğrencilerden dönemlerin özelliklerini karşılaştıran bir tablo hazırlamaları istenir (FKH.10.1.3.a).

   FKH.10.1.3
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Mezhep kavramı açıklanır; fıkhi mezheplerin doğuşunu hazırlayan sebepler ile Hanefi, Maliki, Şafii ve Hanbeli mezheplerinin belirgin özellikleri, içtihat yöntemleri ve Caferilik tahtada gösterilir. İstasyon tekniğiyle gruplar mezhepleri dönüşümlü inceler, birbirlerini etkin dinler ve düşüncelerini ifade eder (SDB2.1, E2.3). Mezheplerin zenginlik ve kolaylık sağladığı, farklı görüşlere saygı gösterilmesi gerektiği vurgulanır (D14.1, OB5.3). Öğrencilerden benzerlik ve farklılıkları belirlemeleri istenir (FKH.10.1.3.a).

   FKH.10.1.3
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Tarih disiplinindeki Hz. Muhammed, Dört Halife, Emeviler ve Abbasiler dönemleriyle ilişki kurulur. Öğrencilerden fıkıh tarihinin dönemlerine ait zaman kavramlarını hicri ve miladi takvime dönüştürmeleri istenir (FKH.10.1.3.b). Ardından dönemleri kronolojik olarak sıralayan bir zaman çizgisini çiftler hâlinde oluşturup tahtadaki çizgiyle karşılaştırmaları istenir (FKH.10.1.3.c).

   FKH.10.1.3
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden fıkıh ilminin tarihî dönemlerinin fıkıh tarihindeki rolüne dair gerekçeli bir yargı yazmaları istenir (FKH.10.1.3.ç). Bu Performans Görevi, Dereceli Puanlama Anahtarı ile değerlendirilir ve geri bildirim verilir. Öğrenciler, Öz Değerlendirme Formu ile hangi dönemi en iyi öğrendiklerini işaretler.

   FKH.10.1.3

Sınıf defteri: FKH.10.1.3 Fıkıh ilminin tarihi ile ilgili zamanı algılayabilme ve kronolojik…; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen etkileşimli tahtada fıkıh tarihinin ilk dönemlerini gösteren kısa bir zaman çizelgesi açar. Öğrencilerden mezheplerin oluşumundan sonra fıkıh çalışmalarında neler değişmiş olabileceğini tahmin etmeleri istenir (E1.1). Tahminler tahtaya yazılır ve dersin amacı, mezheplerin oluşumundan sonraki gelişmeleri çözümlemek ve sınıflandırmak olarak belirtilir.

2. Keşfetme25 dk

   Ders kitabındaki ilgili metin okutulur; ilmihal kavramı Fıkıh Birikiminin Geliştirildiği Dönem, Mecelle kavramı Fıkhın Kanunlaştırıldığı Dönem ile ilişkilendirilerek açıklanır. Öğrencilerden iki kavramı ve ait oldukları dönemi çözümlemeleri istenir (FKH.10.1.4.a). Kanunlaştırma döneminden günümüze güncel fıkhi meselelerle ilgili çalışmalara ve bunların ilmihallere yansımasına kısaca değinilir (OB1) (FKH.10.1.4.a).

   FKH.10.1.4
3. Uygulama15 dk
   Etkinlik 1

   Öğrenciler gruplara ayrılır; her gruba mezheplerin oluşumundan sonraki dönemlerden bir gelişme verilir. Gruplardan gelişmenin öncesi ve sonrasındaki olaylarla ilişkisini kurarak çözümlemeleri istenir (SDB2.2) (FKH.10.1.4.a). Sonuçlar sınıfta kısaca paylaşılır (SDB2.1).

   FKH.10.1.4
4. 20 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerden çözümledikleri gelişmeleri dönemlerine göre sınıflandırmaları ve her gelişme için bir bilgi kartı hazırlamaları istenir. Oyun kartları / eşleştirme kartları ile gelişmeler uygun dönem başlıklarının altına yerleştirilir (FKH.10.1.4.b). Kartlardaki bilgiler birer cümleyle özetlenir (KB2.3) (FKH.10.1.4.b).

   FKH.10.1.4
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden Frayer Modeli kullanarak ilmihal ve Mecelle kavramlarından birini tanım, özellik, örnek ve örnek olmayan bölümleriyle doldurmaları istenir. Hazırlanan bilgi kartlarındaki sınıflandırmanın doğruluğu Dereceli Puanlama Anahtarı ile gözden geçirilir (FKH.10.1.4.b). Öğrencilerden Öz Değerlendirme Formu ile neyi öğrendiklerini ve nerede zorlandıklarını yazmaları istenir (SDB1.1).

   FKH.10.1.4

Sınıf defteri: FKH.10.1.4 Fıkhi mezheplerin oluşumundan sonraki gelişmeleri özetleyebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, önceki haftada fıkhi mezheplerin oluşumundan sonraki gelişmelerin çözümlendiğini hatırlatır. Etkileşimli tahtada mezhep, içtihat, Mecelle ve ilmihal kavramları gösterilerek öğrencilerden her birini kendi sözleriyle açıklamaları istenir (SDB1.1). Dersin amacının bu gelişmeleri sınıflandırmak ve yorumlamak olduğu belirtilir; Cumhuriyet Bayramı haftasında ortak çalışma ve saygı vurgulanır (D14).

2. Keşfetme25 dk

   Öğrencilere gelişmeleri kısaca anlatan eşleştirme kartları dağıtılır; öğrencilerden bu kartları dönemlerine ve türlerine göre gruplayarak sınıflandırmaları istenir (FKH.10.1.4.b, KB2.3). Gruplar, görev paylaşımı yaparak zamanı etkili kullanacakları bir çalışma planı hazırlar ve planı uygular (E2.2, D3.2). Gruplar ders kitabı ve haritadan yararlanarak sonuçlarını sunar (OB1).

   FKH.10.1.4
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Öğrencilerden fıkhi mezheplerin oluşumundan sonraki dönemlerde yaşanan gelişmelerle ilgili edindikleri bilgileri gruplar hâlinde yorumlamaları istenir; her grup bir gelişmenin fıkıh anlayışına ve toplumsal hayata etkisini tartışır (FKH.10.1.4.c, SDB2.2). Öğretmen grupları dolaşarak dönüt verir. Yorumlar, tahtada ortak bir tabloya yazılır (OB5).

   FKH.10.1.4
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerden bireysel olarak 'Mezheplerin oluşumundan sonraki gelişmeler fıkıh ilminin sürekliliğine nasıl katkı sağlamıştır?' gibi açık uçlu soruları cevaplamaları istenir (FKH.10.1.4.c). Her öğrenci, yorumunu özetleyen bir çıkış kartı hazırlar (SDB2.1). Kartlar toplanır ve öğretmence incelenir.

   FKH.10.1.4
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden gelişmelere ilişkin sınıflandırma ve yorumlarını anlam çözümleme tablosunda toparlamaları istenir. Ardından öğrenme günlüğüne bu haftanın çalışma planını ne ölçüde uyguladıklarını yazarak öz değerlendirme formunu doldurmaları sağlanır (E2.2). Öğretmen, çıkış kartlarından seçtiği yorumları paylaşarak haftanın çalışmasını özetler.

   FKH.10.1.4

Sınıf defteri: FKH.10.1.4 Fıkhi mezheplerin oluşumundan sonraki gelişmeleri özetleyebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen etkileşimli tahtada hüküm, nas ve mükellef kavramlarını gösterir. Öğrencilerden bu kavramlardan birinin bir hükmün ortaya çıkışında nasıl bir rol oynayabileceğini düşünmeleri istenir. Bu derste kavramların fıkıh usulündeki yerinin araştırılacağı ve alanlarına göre etiketleneceği duyurulur.

2. Keşfetme25 dk

   Azimet ve ruhsat kavramlarına örneklerle değinilir. Öğrencilerden tespit edilen kavramlardan (edilleişeriyye, ehliyet, hüküm, maslahat, mekasiduşşeria, mükellef, nas) birini seçerek ders kitabından fıkıh usulündeki yerini ve önemini araştırmaları istenir. Öğrencilerin aldıkları görevleri yerine getirirken özverili davranmaları sağlanır (D16.3). (FKH.10.2.1.b)

   FKH.10.2.1
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Öğrencilerden gruplar hâlinde araştırdıkları kavramları bilgi haritası üzerinde ilişkili olduğu alana göre etiketlemeleri istenir. Gruplar iş birliği içinde çalışarak etiketlerini gerekçelendirir (SDB2.2) ve kavramlar arasındaki ilişkileri yapılandırır (KB2.13). (FKH.10.2.1.c)

   FKH.10.2.1
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerden anlam çözümleme tablosunda kavramları anlamlarına, etiketlendikleri alana ve birbirleriyle bağlantılarına göre çözümlemeleri istenir (E3.6). Gruplar tablolarını değiştirerek etiketlerin uygunluğunu kontrol eder, öğretmen dönüt verir. (FKH.10.2.1.c)

   FKH.10.2.1
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden fıkhi hükümlerle ilgili kavramları alanlarıyla eşleştirme sorularını yanıtlamaları istenir. Eşleştirmeler Dereceli Puanlama Anahtarı ile değerlendirilir. Öğretmen bilgi haritalarını inceleyerek kavramların fıkıh usulündeki yerini özetler ve dönüt verir.

   FKH.10.2.1

Sınıf defteri: FKH.10.2.1 Fıkhi hükümlerle ilgili dinî kavramları ayırt edebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, etkileşimli tahtada hayattan bir soru yansıtır: yeni bir durumla karşılaşan kişi, ne yapılması gerektiğini hangi kaynaklara bakarak belirler? Öğrencilerin tahminleri alınır. Bu derste fıkhi hükümlerin delilleri ve yöntemleri ile ilgili kavramların fark edileceği ve aralarındaki ilişkilerin kurulacağı belirtilir.

   FKH.10.2.2
2. Keşfetme25 dk

   Fıkhi hükümlerin asli delillerinin Kur'an-ı Kerim ve sünnet olduğu belirtilir; nas kavramına yer verilir. Sünnet konusu, hadis disiplinindeki sünnetin dindeki yeri ve bağlayıcılığı konusuyla ilişkilendirilir. Öğrencilerden ders kitabından nas, hüküm ve asli delil kavramlarını bulup deftere yazmaları istenir (FKH.10.2.2.a).

   FKH.10.2.2
3. Uygulama15 dk
   Etkinlik 1

   Diğer deliller arasında yer alan icma, sahabi kavli ve örf örnek verilerek ele alınır; bunların fıkhi deliller arasındaki yeri vurgulanır. Gruplar hâlinde her delil için örnek bir durum belirlenir (SDB2.2). Bu delillerin asli delillerle ilişkisi tartışılır (FKH.10.2.2.a, FKH.10.2.2.b).

   FKH.10.2.2
4. 20 dk
   Etkinlik 2

   Fıkhi hükümlerin yöntemlerinden kıyas, istihsan, mesalihimürsele ve seddizerai örneklerle ele alınır. Karşılaşılan yeni problemlere çözüm yollarının Kur'an ve sünnetten hareketle bulunabileceği vurgulanır (E3.6). Yöntemler, felsefedeki akıl yürütme, düşünme ve mantık kavramlarıyla ilişkilendirilir; öğrenciler bir kavram haritası oluşturur (KB2.13) (FKH.10.2.2.b).

   FKH.10.2.2
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden hazırladıkları kavram haritasını gözden geçirerek deliller ve yöntemler arasındaki ilişkileri sunmaları istenir. Öğretmen haritaları Dereceli Puanlama Anahtarı ile değerlendirir. Eşleştirme Soruları ile kavramların tanıdığı doğru ilişkiler kontrol edilir ve genel dönüt verilir (FKH.10.2.2.b).

   FKH.10.2.2

Sınıf defteri: FKH.10.2.2 Fıkhi hükümlerin delilleri ve yöntemleri ile ilgili dinî kavramları…; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, Dünya Engelliler Günü'ne (3 Aralık) değinerek hükümlerin kimlere ve hangi şartlarla yöneldiğini sorar; mükellef ve ehliyet kavramlarını kısaca hatırlatır. Etkileşimli tahtada Kur'an, sünnet, icma ve kıyas yazılı dört kutu gösterilir. Öğrencilerden bu kaynakların hangi durumda kullanılabileceğini tahmin etmeleri istenir. Dersin amacı, bu kavramlar arasındaki ilişkileri ve benzer ile farklı yönleri ortaya koymak olarak belirtilir.

2. Keşfetme25 dk

   Ders kitabındaki icma ve kıyas konuları ele alınırken edilleierbaa kavramı açıklanır. İkili çalışan öğrencilerden Kur'an, sünnet, icma ve kıyas arasındaki sıralamayı ve birinin diğerine dayanak olma biçimini ok şemasıyla göstermeleri istenir. Şemalar sınıfta paylaşılır ve öğretmen rehberliğinde düzeltilir (FKH.10.2.2.b).

   FKH.10.2.2
3. Uygulama15 dk
   Etkinlik 1

   Örnek olay inceleme tekniğiyle, hükmü Kur'an ve sünnette açıkça bulunmayan güncel bir durumu anlatan kısa örnek olay okunur. Gruplar hükmün hangi delille ve hangi yöntemle çıkarılabileceğini tartışarak kavramlar arasındaki ilişkiyi belirler. Öğrencilerden duygu, düşünce ve izlenimlerini etki altında kalmadan ifade etmeleri ve grup arkadaşlarıyla iş birliği içinde çalışmaları istenir (D11.2, SDB2.2, FKH.10.2.2.b).

   FKH.10.2.2
4. 20 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerden icma ve kıyasın benzer ve farklı yönlerini T tablosuna yazmaları istenir. Tabloda dayanak, kapsam ve kullanım alanı başlıkları ele alınır. Gruplar tablolarını bir başka grupla karşılaştırır; öğretmen rehberliğinde ortak bir tablo oluşturulur (FKH.10.2.2.c).

   FKH.10.2.2
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden edilleierbaa kavramları arasındaki ilişkileri, benzer ve farklı yönleri gösteren bir kavram haritası tamamlamaları istenir. Ardından kavram ile tanımını eşleştiren kısa Eşleştirme Soruları yanıtlanır. Harita ve yanıtlar Dereceli Puanlama Anahtarıyla değerlendirilir ve öğrenme kanıtı olarak dosyalanır.

   FKH.10.2.2

Sınıf defteri: FKH.10.2.2 Fıkhi hükümlerin delilleri ve yöntemleri ile ilgili dinî kavramları…; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   İnsan Hakları ve Demokrasi Haftası bağlamında hükümlerin açık delillere dayanarak verilmesinin neden önemli olduğu sorulur (D11). Öğrencilerden mükellef, ehliyet ve hüküm kavramlarını tek cümlede ilişkilendirmeleri istenir. Bu hafta delil ve yöntem kavramlarının benzerlik ve farklılıklarının açıklanacağı ve bağlamına uygun kullanılacağı duyurulur.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrencilerden nas, edilleişeriyye, maslahat ve mekasiduşşeria kavramlarından ikisini seçerek ders kitabından tanımlarını bulmaları istenir. İkili çalışmayla bu iki kavramın benzerliklerini ve farklılıklarını açıklayan kısa bir sunum ya da blog yazısı taslağı hazırlanır (FKH.10.2.2.c). Taslaklar etkileşimli tahtada paylaşılır ve ortak noktalar belirlenir (E3.6).

   FKH.10.2.2
3. Uygulama15 dk
   Etkinlik 1

   Ders kitabındaki kavramlar yapılandırılmış grid ya da kavram haritası şablonuna yerleştirilir; kavramların ortak ve ayrışan yönleri satır ve sütunlarda gösterilir (KB2.13, SDB2.2). Gruplar haritalarını karşılaştırarak benzerlik ve farklılık açıklamalarındaki eksikleri tamamlar (FKH.10.2.2.c).

   FKH.10.2.2
4. 20 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerden performans görevi olarak bir fıkhi hükmün dayandığı delil ve yöntemi anlatan kısa bir metin yazmaları ya da sözlü anlatım yapmaları istenir. Anlatımda ilgili kavramlara bağlamına uygun biçimde yer verilir (FKH.10.2.2.ç). Öğretmen, analitik dereceli puanlama anahtarını kullanarak geri bildirim verir.

   FKH.10.2.2
5. Sonuçlandırma10 dk

   Eşleştirme soruları ve anlam çözümleme tablosuyla kavramların farklılıkları ve kullanım bağlamları yoklanır. Performans görevleri Dereceli Puanlama Anahtarı ile değerlendirilir; bilgi haritasında kavramlar bağlamına uygun cümlelerle özetlenir (FKH.10.2.2.ç). Öğrencilerden yazılı ve sözlü anlatımlarında hangi kavramı daha isabetli kullandıklarını belirtmeleri istenir.

   FKH.10.2.2

Sınıf defteri: FKH.10.2.2 Fıkhi hükümlerin delilleri ve yöntemleri ile ilgili dinî kavramları…; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, öğrencilere günlük hayatta düzenli yapılan bir ibadetin hayata nasıl bir düzen kazandırdığını sorar (SDB1.1). Cevaplardan hareketle namazın günde beş vakit kılınan temel bir ibadet olduğu hatırlatılır. Bu derste namazın yeri ve önemi ile kılınışının şart ve kurallarının ele alınacağı, namaz için ön hazırlığın planlanacağı açıklanır.

2. Keşfetme25 dk

   Öğretmen namaz ibadeti hakkında kısa bilgi verir; öğrenciler ders kitabından namazın İslam'daki yeri ve önemini anlatan ayet ve hadisleri bulur (OB1). Gruplar buldukları ayet ve hadislerin namazın önemine ilişkin ne söylediğini açıklar ve etkileşimli tahtada paylaşır. Öğrencilerden namazın kılınışının hangi aşamalardan oluştuğunu tahmin etmeleri istenir (FKH.10.3.1.a).

   FKH.10.3.1
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Namaza çağrı olan ezan konusuna değinilir. Öğrenciler, ders kitabından namazın şartlarını ve rükünlerini çıkarıp T-tablosunda karşılaştırır; tadilierkân kavramı açıklanır ve dört mezhebin görüşlerine kısaca yer verilir. Öğrencilerden şart ve rükünler arasındaki farkı kendi cümleleriyle ifade etmeleri istenir (FKH.10.3.1.a).

   FKH.10.3.1
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   İmamet ve cemaat ile ilgili hükümler ele alınır; cemaatle kılınan namazların Müslümanlar arasında birlik ve beraberliği artırdığı vurgulanır (SDB2.1). Öğrencilerden ezan, şartlar, rükünler ve cemaat düzenini dikkate alarak namazın kılınışı için ön hazırlık basamaklarını sıralayan bir liste hazırlamaları istenir (FKH.10.3.1.b).

   FKH.10.3.1
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden çalışma kâğıdına namazın şartlarını, rükünlerini ve ön hazırlık basamaklarını yazmaları istenir. Öğretmen, dereceli puanlama anahtarıyla kâğıtları ölçütlere göre değerlendirir. Öğrenciler öz değerlendirme formunda ön hazırlık listelerinde eksik gördükleri noktaları belirtir (SDB1.3). Ders, namaz için ön hazırlığın özetlenmesiyle toparlanır (FKH.10.3.1.b).

   FKH.10.3.1

Sınıf defteri: FKH.10.3.1 Namaz ibadetini usulüne uygun olarak tatbik edebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen etkileşimli tahtada 'Namaza hazırlık eksik kalırsa namazın kılınışı nasıl etkilenir?' sorusunu yöneltir. Öğrencilerin düşünceleri alınır. Bu derste namaz öncesi hazırlıkların yapılacağı ve namazın usulüne uygun biçimde icra edileceği belirtilir; sorumluluk bilinciyle (E2.2) çalışılacağı vurgulanır.

2. Keşfetme25 dk

   Namazın farz, vacip ve sünnetleri ders kitabından incelenir; öğrencilerden bunları T-tablosunda karşılaştırmaları istenir (OB1). Namazı bozan durumlar, sehiv secdesi ve kadınların özel hâlleri ele alınır. Öğrencilerden bu bilgilere dayanarak namaza başlamadan önce yapılması gereken hazırlıkların listesini çıkarmaları istenir (FKH.10.3.1.b).

   FKH.10.3.1
3. Uygulama15 dk
   Etkinlik 1

   Namaz çeşitleri hükümleri bakımından kısaca ele alınır. Öğrencilerin namaz kılmadan önce yapmaları gereken hazırlıkları sırasıyla yerine getirmeleri sağlanır; öğretmen eksik ya da hatalı uygulamalara dönüt verir. Öğrenciler hazırlık adımlarını birbirine sorarak kontrol eder (SDB2.1) (FKH.10.3.1.b).

   FKH.10.3.1
4. 20 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerden namazın kılınışının süreç ve kurallarını soru cevap tekniğiyle adım adım açıklamaları istenir. Öğretmen rehberliğinde namaz usulüne uygun biçimde icra edilir; kıyam, rükû, secde ve oturuşlarda tadilierkâna ve diğer kurallara dikkat edilmesi hatırlatılır. Öğrenciler uygulamayı sorumluluk bilinciyle (E2.2) sürdürür (FKH.10.3.1.c).

   FKH.10.3.1
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden açık uçlu sorularla namaz öncesi yaptıkları hazırlıkları ve icra sırasında uyguladıkları kuralları anlatmaları istenir. Yanıtlar, dereceli puanlama anahtarındaki hazırlık ve usule uygun icra ölçütleriyle ilişkilendirilir. Öğretmen hazırlık ile icra arasındaki bağı toparlar (FKH.10.3.1.c).

   FKH.10.3.1

Sınıf defteri: FKH.10.3.1 Namaz ibadetini usulüne uygun olarak tatbik edebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, önceki haftalarda namazın kılınış sürecinin ve ön hazırlıklarının çalışıldığını hatırlatarak 'Namazı usulüne uygun kılmak için hangi hazırlıklar yapılır?' sorusunu yöneltir. Yanıtlar etkileşimli tahtada özetlenir. Bu derste namazın uygulamalı olarak icra edileceği ve kılınış süreçlerinin hükümleri bakımından değerlendirileceği belirtilir.

2. Keşfetme25 dk

   Öğretmen, gösterip yaptırma tekniğiyle namazın kılınış sürecini adım adım uygular; öğrenciler her adımı öğretmenle birlikte yapar. Öğrenciler birbirlerinin duruşunu gözlemleyip eksikleri nazikçe belirtir (SDB2.1). Ardından öğrencilerden namazı tadilierkâna dikkat ederek usulüne uygun biçimde icra etmeleri istenir; öğretmen dolaşarak geri bildirim verir (FKH.10.3.1.c).

   FKH.10.3.1
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Öğrencilerden, icra ettikleri namazın her sürecini ders kitabına başvurarak anlam çözümleme tablosuna yazmaları istenir (OB1.3). Tabloda süreç, hükmü (farz, vacip, sünnet) ve gerekçesi sütunları yer alır. Gruplar tablolarını karşılaştırır; farklı değerlendirmeler tartışılır (FKH.10.3.1.ç).

   FKH.10.3.1
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Etkileşimli tahtada yapılandırılmış grid ve eşleştirme soruları sunulur; namaz süreçleri ile hükümleri eşleştirilir (FKH.10.3.1.ç). Öğrenciler yanıtlarını gerekçelendirir, yanlış eşleştirmeler sınıfça düzeltilir. Öğrencilerden kendi namaz uygulamalarında hangi sürecin hükmüne daha çok dikkat edeceklerini düşünmeleri istenir (SDB1.3).

   FKH.10.3.1
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrenciler Öz Değerlendirme Formu'nu doldurarak namazı usulüne uygun icra etme düzeylerini ve kılınış süreçlerini değerlendirme becerilerini yansıtır (KB2.15). Öğretmen gözlemlerini Dereceli Puanlama Anahtarı ile kaydeder; öğrencilerden bir sürecin hükmünü gerekçesiyle açıklayan Açık Uçlu Soruyu yanıtlamaları istenir.

   FKH.10.3.1

Sınıf defteri: FKH.10.3.1 Namaz ibadetini usulüne uygun olarak tatbik edebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, Veremle Savaş Eğitimi Haftası'na değinerek sağlıklı yaşam ile oruç arasındaki ilişkiyi düşündüren kısa bir soru sorar. Ardından öğrencilerden oruç tutarken yaşadıkları bir anıyı tek cümleyle hatırlamaları istenir. Dersin oruç deneyimlerini gözden geçirmeye dayalı olacağı belirtilir; etkileşimli tahtada konu başlığı ve ders kitabındaki ilgili bölüm gösterilir.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrencilerden oruç tutarken yaşadıklarını ve hissettiklerini bireysel olarak gözden geçirmeleri istenir (KB2.15). Her öğrenci yaşantısını ve duygusunu bir karta yazarak sınıftaki duygu panosuna asar. Panodaki kartlar birlikte okunur, arkadaşlarının yaşantıları empatiyle dinlenir (E2.1) ve benzer duygular gruplandırılır (FKH.10.3.2.a).

   FKH.10.3.2
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Ders kitabındaki oruçla ilgili ayet ve hadisler okunur. Öğretmen rehberliğinde orucun insanı düşünce, duygu ve davranışlarında kontrollü olma yönünden geliştirdiği ele alınır. Öğrencilerden duygu panosundaki yaşantılarla ayet ve hadislerdeki ifadeleri eşleştirmeleri istenir (D12.2) (FKH.10.3.2.a).

   FKH.10.3.2
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerden oruç tutarken öfke, sabırsızlık ya da açlık gibi duygularını nasıl yönettiklerini çalışma kâğıdına yazmaları istenir (SDB1.1). Ardından ikili gruplarda yazılanlar paylaşılır ve kendi duygularına ilişkin farkındalıkları üzerine konuşulur (SDB1.3) (FKH.10.3.2.a).

   FKH.10.3.2
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden oruç deneyimlerini ne ölçüde gözden geçirebildiklerini Öz Değerlendirme Formu ile belirlemeleri istenir. Duygu panosu ve çalışma kâğıdı üzerinden ayet ve hadislerde vurgulanan kontrollü olma hâli kısaca özetlenerek bu haftanın çalışması toparlanır (FKH.10.3.2.a).

   FKH.10.3.2

Sınıf defteri: FKH.10.3.2 Oruç ile ilgili deneyimlerini yansıtabilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, geçen hafta oruç deneyimlerinin gözden geçirildiğini hatırlatır ve öğrencilerden Ramazan'da tuttukları ya da gözlemledikleri bir oruç deneyimini düşünmelerini ister (SDB1.1). Bugünkü hedefin bu deneyimlerden çıkarım yapmak olduğu belirtilir. Oruçla ilgili temel kavramlar etkileşimli tahtada gösterilerek ön bilgiler yoklanır.

2. Keşfetme25 dk

   Öğretmen, Ramazan ayı ve oruçla ilgili fidye, fitre/fıtır sadakası, itikaf, kaza, kefaret, mukabele, rüyetihilal ve teravih kavramlarını etkileşimli tahtada gösterir; orucun çeşitleri hükümleri bakımından açıklanır. Öğrenciler ders kitabından kavramların anlamlarını bulup kendi oruç deneyimleriyle ilişkilendirir. Öğrencilerden deneyimlerine dayalı ilk çıkarımlarını yazmaları istenir (FKH.10.3.2.b).

   FKH.10.3.2
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Öğretmen rehberliğinde ders kitabı ve temel dinî kaynaklar kullanılarak oruçla ilgili hükümler ele alınır. Öğrenciler sistematik, odaklı ve gayretli çalışarak (E3.7) hükümleri kendi deneyimleriyle eşleştiren bir T-Tablosu doldurur. Öğrencilerden tablodaki eşleştirmelerden deneyimlerine dayalı çıkarımlar yapmaları istenir (FKH.10.3.2.b).

   FKH.10.3.2
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Oruç ile ilgili hükümlerde dört mezhebin uygulama farklılıklarına kısaca değinilir. Öğrencilerden bu farklılıkların kendi deneyimlerinden yaptıkları çıkarımları nasıl etkilediğini eşleriyle konuşmaları istenir (SDB2.1). Çıkarımlar, dayandıkları deneyimle birlikte çalışma kâğıdına yazılır (FKH.10.3.2.b).

   FKH.10.3.2
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrenciler T-Tablosundaki çıkarımlarından en güçlü ikisini seçip sınıfla paylaşır; öğretmen paylaşılan çıkarımları bir kavram haritasında birleştirir (KB2.20). Öğrencilerden çıkarım yapma sürecini Öz Değerlendirme Formu ile gözden geçirmeleri istenir (SDB1.3). Çalışma kâğıdı ve T-Tablosu Dereceli Puanlama Anahtarı ile incelenir (FKH.10.3.2.b).

   FKH.10.3.2

Sınıf defteri: FKH.10.3.2 Oruç ile ilgili deneyimlerini yansıtabilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, öğrencilerden önceki derslerde oruçla ilgili gözden geçirdikleri deneyimleri ve bu deneyimlerden çıkardıkları sonuçları kısaca hatırlamalarını ister. 'Bu çıkarımlar ne kadar tutarlı ve yeterli?' sorusu sorulur. Dersin amacının oruçla ilgili ulaşılan çıkarımları değerlendirmek olduğu duyurulur (SDB1.1).

   FKH.10.3.2
2. Keşfetme25 dk

   Öğrencilerden orucun önemi ve hükümleri hakkında daha önce yaptıkları çıkarımları ders kitabındaki bilgilerle karşılaştırarak değerlendirmeleri istenir (OB1). İkişerli çalışılarak her çıkarım için doğru, eksik ya da geliştirilmesi gereken yönler belirlenir ve sonuçlar tartışılır (SDB2.1) (FKH.10.3.2.c).

   FKH.10.3.2
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Öğrencilerden RAFT tekniği ile kısa bir metin oluşturmaları istenir: rol oruç tutan bir genç, hedef kitle oruç hakkında soruları olan bir arkadaş, biçim mektup, konu orucun önemi ve hükümleridir (OB1.3). Metinde değerlendirilen çıkarımlara yer verilir (KB2.20) (FKH.10.3.2.c).

   FKH.10.3.2
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Yazılan metinler öz değerlendirme formu ile değerlendirilir. Öğrenciler çıkarımlarının güçlü ve geliştirilmesi gereken yönlerini belirler, metinlerini gerekirse düzeltir (KB2.15, SDB1.3) (FKH.10.3.2.c).

   FKH.10.3.2
5. Sonuçlandırma10 dk

   Birkaç RAFT metni sınıfta okunur ve oruçla ilgili ulaşılan çıkarımlar birlikte değerlendirilir. Öğrenme kanıtı olarak öz değerlendirme formları ve açık uçlu sorular kullanılır; öğrencilerden orucun önemine ilişkin bir çıkarımlarını gerekçesiyle yazmaları istenir (FKH.10.3.2.c).

   FKH.10.3.2

Sınıf defteri: FKH.10.3.2 Oruç ile ilgili deneyimlerini yansıtabilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, ihtiyaç sahiplerine yardım etmenin toplumdaki yerini sorarak dersi başlatır. Öğrencilerden çevrelerinde gözlemledikleri dayanışma örneklerini paylaşmaları istenir. Bu derste zekâtla ilgili hükümlerin tespit edileceği ve bu hükümlerin bireysel ve toplumsal faydalarla ilişkilendirileceği duyurulur.

2. Keşfetme25 dk

   Zekât, sadaka ve infak kavramları etkileşimli tahtada ele alınır; bunların İslam'daki yeri ve önemi ilgili ayet ve hadislerle açıklanır. Öğrencilerden ders kitabındaki ayet ve hadislerden zekâtla ilgili hükümleri belirleyip not etmeleri istenir. Zekâtın bireysel, toplumsal ve ekonomik faydaları ile yoksulluk problemine çözüm yollarından biri olduğu sınıfta tartışılır. (FKH.10.3.3.a)

   FKH.10.3.3
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Zekât hükümleri işlenirken havaiciasliyye, havelanulhavl, nisap, temlik ve öşür kavramları örneklerle açıklanır. Dört mezhebin görüşlerine kısaca yer verilir. Zekât verilecek mallardaki oranlar matematiğin nicelikler ve değişimler temasıyla ilişkilendirilerek öğrencilerce hesaplanır. (FKH.10.3.3.a)

   FKH.10.3.3
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerden belirledikleri her hükmün hangi bireysel ve toplumsal faydaya hizmet ettiğini eşleştirmeleri istenir. Zekât vermenin kişiye çevresindeki ihtiyaç sahiplerinin duygu ve düşüncelerini hissetme imkânı sağladığı üzerinde durulur (E2.1). Eşleştirmeler sınıfta gerekçeleriyle tartışılır. (FKH.10.3.3.b)

   FKH.10.3.3
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden zekâtın hükümleri ile bireysel ve toplumsal faydaları arasındaki ilişkiyi T-tablosunda göstermeleri istenir. Tablolar çalışma kâğıdı olarak toplanır; öğrenciler öz değerlendirme formunu doldurarak öğrenme sürecini değerlendirir (KB2.15). Açık uçlu soru olarak 'Zekâtın hükümleri toplumdaki yoksulluğun azaltılmasına nasıl katkı sağlar?' sorulur. (FKH.10.3.3.b)

   FKH.10.3.3

Sınıf defteri: FKH.10.3.3 Zekâtın hükümlerini sentezleyebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen etkileşimli tahtada geçen haftaki zekât hükümleri listesini açar ve öğrencilerden bu hükümlerden birini seçip kısaca hatırlatmalarını ister. Dersin amacı, zekâtın hükümleri ile bireysel, toplumsal ve ekonomik faydaları arasında ilişki kurmak ve bu faydalar hakkında özgün bir içerik oluşturmak olarak açıklanır.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrenciler öğretmen rehberliğinde ders kitabındaki zekât hükümlerini (nisap ve zekâtın verileceği kişiler gibi) çalışma kâğıdına yazar. Her hükmün karşısına zekâtın bireysel, toplumsal ve ekonomik faydalarından hangisiyle ilişkili olduğu gerekçesiyle yazılır. Eşleştirmeler etkileşimli tahtada karşılaştırılır ve tartışılır (FKH.10.3.3.b).

   FKH.10.3.3
3. Uygulama15 dk
   Etkinlik 1

   Sınıf gruplara ayrılır; beyin fırtınası tekniğiyle zekâtın bireysel, toplumsal ve ekonomik faydalarına ilişkin fikirler üretilir. Her grup fikirlerini değerlendirmeden kâğıda yazar, ardından en özgün üç fikri seçer (FKH.10.3.3.c).

   FKH.10.3.3
4. 20 dk
   Etkinlik 2

   Her öğrenci seçilen fikirlerden yararlanarak zekâtın bireysel, toplumsal ve ekonomik faydalarını anlatan kısa bir metin yazar (SDB2.3, OB1.4). Metinde zekât ve sadakanın insanlara cömert ve iyiliksever olmak gibi değerleri kattığına yer verilmesi istenir (D20.1, D20.3). Gönüllü öğrenciler metinlerini sınıfla paylaşır (FKH.10.3.3.c).

   FKH.10.3.3
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrenciler yazdıkları metni dereceli puanlama anahtarına göre öz değerlendirme formuyla gözden geçirir. Öğretmen 'Zekâtın hükümleri toplumsal dayanışmayı nasıl güçlendirir?' açık uçlu sorusunu yöneltir. Metinler ve yanıtlar öğrenme kanıtı olarak toplanır.

   FKH.10.3.3

Sınıf defteri: FKH.10.3.3 Zekâtın hükümlerini sentezleyebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, önceki haftada çalışılan zekâtın nisap ve toplumsal faydaları üzerinden malî ibadetlerin işlevini hatırlatır. Etkileşimli tahtaya 'Hac' sözcüğü yazılır ve öğrencilere 'Hac hakkında bilgi edinmek için hangi kaynaklara başvurulur?' sorusu yöneltilir. Yanıtlar tahtaya yazılır ve dersin bu soruyu sistemli biçimde cevaplamaya yönelik olduğu belirtilir (OB1).

2. Keşfetme25 dk

   Öğretmen rehberliğinde hac ibadetiyle ilgili ayet ve hadisler okunur; haccın ne olduğu, nasıl yerine getirildiği ile bireysel ve toplumsal faydaları ele alınır. Öğrencilerden okunan ayet ve hadislerin birer dinî kaynak olduğunu fark ederek hac konusunda başvurulabilecek kaynak türlerini belirlemeleri istenir (FKH.10.3.4.a). Tespit edilen kaynaklar etkileşimli tahtadaki ortak listeye eklenir.

   FKH.10.3.4
3. Uygulama15 dk
   Etkinlik 1

   Öğrencilerden öğretmen rehberliğinde haccın hükümleri ile ilgili bilgilere ulaşmak için kullanacakları kaynakları tespit etmeleri istenir. Her kaynağın adı, türü ve hangi bilgiyi verdiği çalışma kâğıdına listelenir (FKH.10.3.4.a). Listeler eşli olarak karşılaştırılır ve eksikler tamamlanır.

   FKH.10.3.4
4. 20 dk
   Etkinlik 2

   Tespit edilen kaynakların özelliklerine (ayet, hadis, fıkıh kitabı, ders kitabı gibi türlerine) göre listelenerek tablo şeklinde sınıflandırılması sağlanır (FKH.10.3.4.b). Sınıflandırma sırasında hacla ilgili kavramlar ve mekânlardan ihram, istilam, say, şavt, tavaf, vakfe, mikat, Mina ve Müzdelife'ye yer verilir. Gruplar tablolarını sunar ve sınıflandırma ölçütlerini açıklar (SDB2.1).

   FKH.10.3.4
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden sınıflandırma tablosunu çalışma kâğıdında tamamlamaları ve kaynakları hangi özelliğe göre gruplandırdıklarını açık uçlu sorularla açıklamaları istenir (FKH.10.3.4.b). Tablolar dereceli puanlama anahtarıyla değerlendirilir. Öğrencilerden öz değerlendirme formunda kaynakları sınıflandırırken zorlandıkları noktayı yazmaları istenir (KB2.15).

   FKH.10.3.4

Sınıf defteri: FKH.10.3.4 Haccın hükümleri ile ilgili kaynak kullanımını yönetebilme; değerlendirme