1. Hafta — 14-18 Eylül — Tema: Bağlamanın Tarihsel Gelişimi Dolu
- Ders
- Bağlama
- Sınıf
- 9. Sınıf
- Tema / Ünite
- Bağlamanın Tarihsel Gelişimi
- Süre
- 4 ders saati (160 dk)
- Tarih
- 14-18 Eylül
- Hafta
- 1. Hafta
- Belirli Gün ve Haftalar
- 15 Temmuz Demokrasi ve Millî Birlik Günü, Gaziler Günü (19 Eylül)
Öğrenme Çıktıları ve Süreç Bileşenleri MEB
Tema Özeti MEB
Bu ünitede bağlamanın tarihsel süreç boyunca geçirdiği değişimin yorumlanabilmesi, bağlamanın bölümlerinin çözümlenebilmesi, bağlama ailesini oluşturan çalgı türlerinin ve bağlamadaki farklı düzenlerin karşılaştırılabilmesi amaçlanmaktadır.
Anahtar Kavramlar MEB
akort sistemidüzenperdeProgramlar Arası Bileşenler MEB
Diğer Derslerle İlişki MEB
Tarih, Görsel Sanatlar ders(ler)i ile ilişkilendirilir.
Öğrenme Kanıtları (Ölçme ve Değerlendirme) MEB
- Dereceli Puanlama Anahtarı
- Performans Görevi
- Grup Değerlendirme Formu
- Kontrol Listesi
- Yansıtıcı Yazı
- Çalışma Kâğıdı/Yaprağı
Bu ünitedeki öğrenme çıktıları; analitik dereceli puanlama anahtarı, bütüncül dereceli puanlama anahtarı, öğrenme günlükleri grup değerlendirme formu, yansıtıcı yazı kontrol listesi, çalışma yaprağı, kullanılarak izlenebilir. Performans görevi olarak öğrencilerden bağlamanın tarihsel gelişimini poster, sunum veya kısa araştırma raporu şeklinde ifade etmeleri ve bağlamanın bölümlerini şema/çizim üzerinde göstererek açıklamaları istenebilir. Performans görevi, dereceleme ölçeği ile değerlendirilebilir.
Performans görevi: Performans görevi olarak öğrencilerden bağlamanın tarihsel gelişimini poster, sunum veya kısa araştırma raporu şeklinde ifade etmeleri ve bağlamanın bölümlerini şema/çizim üzerinde göstererek açıklamaları istenebilir. Performans görevi, dereceleme ölçeği ile değerlendirilebilir.
Temel Kabuller MEB
Öğrencilerin bağlamayı Türk halk müziğinin önemli bir çalgısı olarak bildikleri, bağlamanın temel görünümünü tanıdıkları ve bazı bölümlerini (gövde, sap, tel vb.) isim olarak duydukları kabul edilir. Ayrıca öğrencilerin geçmişten günümüze müzik kültüründe değişim yaşandığını genel olarak bildikleri varsayılır.
Ön Değerlendirme Süreci MEB
Öğrencilerin ön bilgileri; bağlamanın Türk halk müziğindeki yeri, tarihsel süreçteki gelişimi ve temel bölümlerine ilişkin (gövde, sap, tel vb.) mevcut bilgi düzeylerini ortaya çıkaracak sorular aracılığıyla belirlenebilir.
Köprü Kurma MEB
Öğrencilerden düğün, konser, televizyon ya da dijital platformlarda karşılaştıkları bağlama görüntü ve seslerini düşünerek bu icraların benzer ve farklı yanlarını ifade etmeleri beklenebilir. Bu gözlemler, kopuzdan günümüze bağlamanın geçirdiği değişim, çalgının bölümlerinin görevleri, bağlama ailesindeki farklı çalgılar ve bu çalgılarda kullanılan düzenlerin oluşturduğu tını çeşitliliği ile ilişkilendirilebilir.
Öğrenme-Öğretme Uygulamaları YZ
- Derse Giriş15 dk
Öğretmen, Gaziler Günü (19 Eylül) ve 15 Temmuz Demokrasi ve Millî Birlik Günü'ne değinerek kültürel mirasa sorumluluk (D16) ve saygı (D14) değerlerini vurgular. Etkileşimli tahtadan bir bağlama sesi dinletilir; öğrencilere bu sazı nerelerde duydukları sorulur. Bağlamanın tarihsel gelişimini ve değişimini inceleyecekleri açıklanır (E1.1).
- Keşfetme25 dkEtkinlik 1
Etkileşimli tahtada farklı dönemlere ait bağlama görselleri ve kısa bilgi notları yansıtılır (OB4). Öğrencilerden görseller arasında fark ettikleri değişimleri, gövde ve sap gibi yapısal ayrıntılara bakarak karşılaştırmaları istenir (KB2.7). (BAĞ.9.1.1.a)
BAĞ.9.1.1 - 25 dkEtkinlik 2
Öğretmen rehberliğinde bağlamanın ortaya çıkışından günümüze geçirdiği değişimler incelenir; 'Bu değişimi ne tetiklemiş olabilir?' gibi yönlendirici sorular sorulur (E3.8). Gelişim yalnızca yapısal yönüyle değil, dönemin kültürel ve toplumsal özellikleriyle birlikte tartışılır (KB2.18). (BAĞ.9.1.1.a)
BAĞ.9.1.1 - Uygulama25 dkEtkinlik 1
Türk halk müziğinin farklı dönemlerinden örnekler dinletilir (OB5, SAB9). Öğrencilerden bağlamanın toplumsal yaşamdaki rolünü dinledikleri örnekler üzerinden yorumlamaları ve gözlemlerini deftere yazmaları istenir (E3.2, KB2.14). (BAĞ.9.1.1.b)
BAĞ.9.1.1 - 20 dkEtkinlik 2
Gruplar hâlinde bağlamanın geçirdiği değişimin özellikleri, dönemin koşullarından koparılmadan bugünün diliyle dönüştürülür; örneğin her değişim, ait olduğu dönemin müzik yaşamıyla birlikte ifade edilir (SDB2.2). Öğretmen öznel yargılardan kaçınılmasına dikkat çeker ve bilgiyi doğru aktarmaları için rehberlik eder (D3.3). (BAĞ.9.1.1.b)
BAĞ.9.1.1 - 25 dkEtkinlik 3
Öğrencilerden bağlamanın tarihsel süreçte geçirdiği değişimleri kendi ifadeleriyle, anlamı değiştirmeden ve nesnel biçimde yeniden açıklamaları istenir. Açıklamalar sözlü sunumla ya da kısa yazılı metinle paylaşılır (SDB2.1). Dinleyenler sunumun nesnelliğine ilişkin geri bildirim verir. (BAĞ.9.1.1.c)
BAĞ.9.1.1 - Sonuçlandırma25 dk
Öğrencilere açık uçlu sorulardan oluşan çalışma yaprağı verilir; yaprak analitik dereceli puanlama anahtarıyla değerlendirilir. Öğrenciler kontrol listesiyle kendi yeniden açıklamalarının anlamı değiştirmeyip değiştirmediğini ve nesnel olup olmadığını denetler. Gruplar grup değerlendirme formunu doldurur; öğrenciler bağlamanın değişimine ilişkin yansıtıcı yazı yazar (SDB2.2). (BAĞ.9.1.1.c)
BAĞ.9.1.1
Sınıf defteri: BAĞ.9.1.1 Bağlamanın tarihsel süreç boyunca geçirdiği değişimi yorumlayabilme; değerlendirme
Derse Giriş YZ 15 dk
Öğretmen, Gaziler Günü (19 Eylül) ve 15 Temmuz Demokrasi ve Millî Birlik Günü'ne değinerek kültürel mirasa sorumluluk (D16) ve saygı (D14) değerlerini vurgular. Etkileşimli tahtadan bir bağlama sesi dinletilir; öğrencilere bu sazı nerelerde duydukları sorulur. Bağlamanın tarihsel gelişimini ve değişimini inceleyecekleri açıklanır (E1.1).
Keşfetme YZ 25 dk
Etkileşimli tahtada farklı dönemlere ait bağlama görselleri ve kısa bilgi notları yansıtılır (OB4). Öğrencilerden görseller arasında fark ettikleri değişimleri, gövde ve sap gibi yapısal ayrıntılara bakarak karşılaştırmaları istenir (KB2.7). (BAĞ.9.1.1.a)
Keşfetme YZ 25 dk
Öğretmen rehberliğinde bağlamanın ortaya çıkışından günümüze geçirdiği değişimler incelenir; 'Bu değişimi ne tetiklemiş olabilir?' gibi yönlendirici sorular sorulur (E3.8). Gelişim yalnızca yapısal yönüyle değil, dönemin kültürel ve toplumsal özellikleriyle birlikte tartışılır (KB2.18). (BAĞ.9.1.1.a)
Uygulama YZ 25 dk
Türk halk müziğinin farklı dönemlerinden örnekler dinletilir (OB5, SAB9). Öğrencilerden bağlamanın toplumsal yaşamdaki rolünü dinledikleri örnekler üzerinden yorumlamaları ve gözlemlerini deftere yazmaları istenir (E3.2, KB2.14). (BAĞ.9.1.1.b)
Uygulama YZ 20 dk
Gruplar hâlinde bağlamanın geçirdiği değişimin özellikleri, dönemin koşullarından koparılmadan bugünün diliyle dönüştürülür; örneğin her değişim, ait olduğu dönemin müzik yaşamıyla birlikte ifade edilir (SDB2.2). Öğretmen öznel yargılardan kaçınılmasına dikkat çeker ve bilgiyi doğru aktarmaları için rehberlik eder (D3.3). (BAĞ.9.1.1.b)
Uygulama YZ 25 dk
Öğrencilerden bağlamanın tarihsel süreçte geçirdiği değişimleri kendi ifadeleriyle, anlamı değiştirmeden ve nesnel biçimde yeniden açıklamaları istenir. Açıklamalar sözlü sunumla ya da kısa yazılı metinle paylaşılır (SDB2.1). Dinleyenler sunumun nesnelliğine ilişkin geri bildirim verir. (BAĞ.9.1.1.c)
Sonuçlandırma YZ 25 dk
Öğrencilere açık uçlu sorulardan oluşan çalışma yaprağı verilir; yaprak analitik dereceli puanlama anahtarıyla değerlendirilir. Öğrenciler kontrol listesiyle kendi yeniden açıklamalarının anlamı değiştirmeyip değiştirmediğini ve nesnel olup olmadığını denetler. Gruplar grup değerlendirme formunu doldurur; öğrenciler bağlamanın değişimine ilişkin yansıtıcı yazı yazar (SDB2.2). (BAĞ.9.1.1.c)
Farklılaştırma MEB
Araç-Gereç ve Kaynaklar DPO
Araç-Gereç
- Ders kitabı
- Etkileşimli tahta
- Çalışma kâğıdı
- Görsel kaynaklar (fotoğraf, resim)
Kaynaklar
- Bağlama Dersi Öğretim Programı (MEB, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli)
- Ders Bilgi Formu (MEB)
Öğretmen Görüşleri
BÖLÜM I
- Ders
- Bağlama
- Sınıf
- 9. Sınıf
- Ünite / Tema
- Bağlamanın Tarihsel Gelişimi
- Önerilen Süre
- 4 ders saati (160 dk)
- Tarih
- 14-18 Eylül
- Hafta
- 1. Hafta
- Belirli Gün ve Haftalar
- 15 Temmuz Demokrasi ve Millî Birlik Günü, Gaziler Günü (19 Eylül)
BÖLÜM II Boş
Kazanımlar
Öğrenme-Öğretme Yöntem ve Teknikleri
Kullanılan Eğitim Teknolojileri, Araç ve Gereçler
Araç-Gereç
- Ders kitabı
- Etkileşimli tahta
- Çalışma kâğıdı
- Görsel kaynaklar (fotoğraf, resim)
Kaynaklar
- Bağlama Dersi Öğretim Programı (MEB, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli)
- Ders Bilgi Formu (MEB)
Öğrenme-Öğretme Etkinlikleri
Dikkat Çekme
Güdüleme
Gözden Geçirme
Derse Geçiş
Bireysel Öğrenme Etkinlikleri
Grupla Öğrenme Etkinlikleri
Özet
BÖLÜM III — Ölçme-Değerlendirme
Bireysel Öğrenme Etkinliklerine Yönelik Ölçme-Değerlendirme
- Dereceli Puanlama Anahtarı
- Performans Görevi
- Grup Değerlendirme Formu
- Kontrol Listesi
- Yansıtıcı Yazı
- Çalışma Kâğıdı/Yaprağı